
لزوم پیادهروی ۱۰ هزار قدمی در روز
بررسیها نشان میدهد باور عمومی درباره لزوم پیادهروی ۱۰ هزار قدمی در روز فاقد پشتوانه علمی است و این عدد نخستین بار در دهه ۱۹۶۰ میلادی به عنوان یک ترفند بازاریابی برای فروش گامشمار مطرح شد؛ هرچند متخصصان همچنان بر نقش مفید فعالیت بدنی در سلامت جسم تأکید دارند.
به گزارش پارسینه پلاس و به نقل از ایرنا، وبگاه گاردین در گزارشی آورده است:
جک مکنامارا (Jack McNamara)، متخصص فیزیولوژی ورزش در دانشگاه لندن شرقی، میگوید: باور نیاز روزانه به پیادهروی ۱۰ هزار قدمی، نه از پژوهشهای پزشکی، بلکه از یک فعالیت تبلیغاتی گسترده برای یک دستگاه گامشمار در دهه ۱۹۶۰ میلادی سرچشمه گرفته است.
با اینکه هیچگونه شواهد علمی وجود نداشت که نشان دهد ۱۰ هزار قدم بهعنوان یک آستانه مشخص سلامتی است، این عدد گرد و رُند بهراحتی در ذهنها ماند و جا افتاد. در آن زمان، سازندگان گامشمار به دنبال راهی برای تبلیغ محصول خود بودند و عدد ۱۰ هزار قدم را بهعنوان هدفی جذاب و دستیافتنی معرفی کردند. این عدد بهسرعت در فرهنگ عمومی جا افتاد و به معیاری برای سنجش فعالیت روزانه تبدیل شد.
ریشه تبلیغاتی، نه علمی
مکنامارا میگوید: هنگامی که پژوهشگران این موضوع را بررسی کردند، دریافتند که پیادهروی فوایدی برای سلامتی دارد؛ بنابراین این باور لزوماً بهعنوان شبهعلم (ادعایی که ظاهر علمی دارد اما پشتوانه علمی ندارد) کنار گذاشته نشد.
پیادهروی برای سلامت قلب و عروق و دستگاه تنفسی مفید است و احتمال ابتلا به برخی سرطانها را هم کاهش میدهد؛ همچنین باعث میشود مدت نشستن و بیتحرکی که برای سلامتی مضر است، کمتر شود. نشستن طولانیمدت میتواند خطر بیماریهای قلبی، دیابت و چاقی را افزایش دهد و حتی بر سلامت روان اثر منفی بگذارد. به همین دلیل، هر نوع فعالیت بدنی، حتی پیادهروی ساده، بهتر از بیتحرکی است.
هر قدم بیشتر، همیشه بهتر نیست
مکنامارا میگوید: اما وقتی پژوهشگران با بررسیهای گسترده و مطالعات بزرگ این موضوع را بررسی میکنند، میبینند که هر چه تعداد قدمها بیشتر شود، فایدهاش کمتر میشود. این پدیده در علم ورزش بازدهی نزولی نام دارد؛ یعنی در ابتدا هر قدم اضافه تأثیر زیادی دارد، اما بعد از مدتی این تأثیر کم و کمتر میشود.
او میگوید: وقتی فردی از سبک زندگی بیتحرک یا ۲ هزار قدم در روز به ۴ هزار قدم میرسد، بهبود سلامتی بسیار چشمگیر است. اما رفتن از ۸ هزار به ۱۰ هزار یا از ۱۰ هزار به ۱۲ هزار قدم، سود بسیار کمتری دارد؛ البته باز هم فوایدی دارد، اما نه به اندازهای که مردم انتظار دارند؛ به عبارت دیگر، بیشترین سود سلامتی وقتی بهدست میآید که فرد از بیتحرکی کامل به فعالیت متوسط برسد، نه وقتی که از فعالیت متوسط به فعالیت زیاد برسد.
به جای عدد، به بدن گوش دهید
این به معنای آن نیست که باید بیشتر بنشینیم. مکنامارا میگوید: اگر از پیادهروی لذت میبرید، هر چقدر که میخواهید پیادهروی کنید. مشکل زمانی پیش میآید که فقط به فکر رسیدن به عدد ۱۰ هزار قدم باشید، بهویژه اگر برای نرسیدن به آن خودتان را سرزنش کنید. این رفتار میتواند به اضطراب و احساس شکست منجر شود و لذت فعالیت بدنی را از بین ببرد.
او پیشنهاد میکند: اگر روزانه قدمهای زیادی برمیدارید، بخشی از پیادهروی را با ورزش شدیدتر جایگزین کنید تا فواید بیشتری ببرید. دویدن، شنای با سرعت یا پیادهروی سریع یا در سربالایی، هر کاری که نفس را بالا بیاورد، گزینه مناسبی است. ورزش شدیدتر نهتنها کالری بیشتری میسوزاند، بلکه به تقویت عضلات، بهبود عملکرد قلب و افزایش ظرفیت تنفسی هم کمک میکند.
مکنامارا میگوید: مهمترین چیز، رسیدن به یک عدد مشخص نیست؛ بلکه داشتن فعالیت بدنی منظم و لذتبخش در زندگی روزمره است. پیادهروی، حتی به مقدار کم، بهتر از نشستن است؛ اما اگر میخواهید فواید بیشتری ببرید، میتوانید آن را با ورزشهای شدیدتر ترکیب کنید.